roken huid

Effect van roken op je huid


Al eerder kon je in mijn blog – Kan jij je rimpels wegsmeren? – lezen dat sommige externe factoren zorgen voor een snellere huidveroudering. Toen ging ik in op de bekendste boosdoener, de zon, en het feit dat SPF de beste anti-aging is. Nu vertel ik je meer over een andere grote boosdoener van snelle huidveroudering: roken.

Dat roken slecht is voor je longen, weten we allemaal. Maar roken heeft ook zijn weerslag op allerlei andere lichaamsdelen en organen: de ogen, nieren, lever, alvleesklier… En ook de huid ontkomt niet aan de schadelijke effecten van sigarettenrook. Misschien niet leuk om te horen, maar wil jij een gezonde huid, leg dan die sigaretten aan de kant! Want roken en een gezonde huid gaan absoluut niet samen.

Zo zie je dat iemand rookt

Je hoeft geen dermatoloog te zijn om te zien dat iemand rookt. Het uiterlijk van een roker gaat vaak gepaard met geel gekleurde vingers en nagels. Ook de haren van de baardstreek kunnen geel verkleurd zijn. Verder is er vaak sprake van een grauwe gezichtshuid en rimpeltjes, voornamelijk rond de mond. Deze rimpeltjes zijn een gevolg van veelvuldige trekjes nemen van de sigaret. Al deze uiterlijkheden – door roken veroorzaakt – noemen we vroegtijdige huidveroudering.

Het effect van roken op de huid

Het effect van roken op de huid kunnen we grofweg onderverdelen in twee processen. Het eerste proces heeft te maken met de verminderde bloedvoorziening van rokers; nicotine zorgt ervoor dat bloedvaatjes continu vernauwd worden. Ook zorgen nicotine en koolmonoxide voor een zuurstoftekort in het bloed. Dit leidt tot de kenmerkende grijze huid van rokers en tot een verstoorde wondgenezing.

Rokers hebben een grotere kans op langer herstel na een operatiepostoperatieve complicatiesenwondinfecties. Mensen die een paar dagen voor een ingreep stoppen met roken gaan écht beter de operatie in, en komen er ook veel beter uit! Naast acute- en operatiewonden, is roken ook niet bevorderlijk bij chronische wonden.

Het tweede proces heeft te maken met een toegenomen vorming van vrije zuurstofradicalen in de huid, veroorzaakt door sigarettenrook. Een toename van deze moleculen leidt tot een toename van cellen (matrixmetalloproteases). Deze cellen breken collageen en elastine af, waardoor rimpels ontstaan. Daarbij worden de spieren rond de mond voortdurend gebruikt bij het inhaleren van sigarettenrook. Dit draagt bij aan typische rokerslijntjes rondom de mond.

Verhoogde kans op huidziektes

Bovenstaande processen hebben ook invloed op het ontstaan of de verergering van sommige huidziektes. Zo hebben zware rokers een zes maal verhoogde kans om hidradenitis suppurativa te ontwikkelen, een chronische ontstekingsziekte van de haarzakjes. Daarnaast is roken een sterke risicofactor bij het ontwikkelen van plaveiselcelcarcinoom, een vorm van huidkanker. Tot slot kan roken een negatief effect hebben op psoriasis, en dan voornamelijk op de subvorm pustulosis palmoplantaris.

Als je huid je lief is

Natuurlijk veroudert onze huid met de jaren. Hoe ouder je wordt, hoe meer rimpels je krijgt. Ook wordt de huid slapper en fragieler. En je kunt vlekjes, wratjes en plekjes krijgen die er eerder nooit zaten. Dit proces van huidveroudering is normaal. Maar soms gaat het sneller door externe factoren. En roken is daar één van. 

We kunnen met z’n allen wereldwijd enorm veel geld uitgeven aan antirimpelcosmetica – terwijl je rimpels helemaal niet weg kunt smeren. Wat pas écht zin heeft tegen huidveroudering, is stoppen met roken én een goede zonbescherming. In de strijd tegen huidveroudering zijn geen andere maatregelen zó effectief als deze. Dus, smeer voldoende met zonnebrandcrème en leg die sigaretten aan de kant, als je huid je lief is!

Meer over roken en de huid? Bekijk mijn korte presentatie
Op 28 maart 2019 heb ik als dermatoloog tijdens een expertmeeting over tabakschade in de kliniek, een korte presentatie gegeven over de effecten van roken op de huid. Bekijk de presentatie hier op YouTube!